Waarom vinden we ouder worden eng? | column dr. Helga van den Elzen


Waarom hebben we toch zoveel moeite met ouder worden? Waarom kijken we zo huiverig naar het groeiende aantal kaarsjes op de taart? Waarom zijn we zo bang voor onze leeftijd? We kunnen het niet veranderen. Of toch wel?


Een aantal jaren geleden ontmoette ik een energieke, succesvolle zakenvrouw. Een heerlijke vrouw met een prachtige bos rood haar, zo’n vrouw waar je blij van wordt. Ze was de veertig al een tijdje gepasseerd en daar was ze niet blij mee. Tijdens het consult zei ze dan ook somber: "Mijn gezicht heeft niet door dat ik nog niet met pensioen wil." Haar spiegelbeeld, paste niet meer bij hoe ze zich van binnen voelde. En dat hoor ik vaak van mijn cliënten. Ze voelen zich minder serieus genomen of ze merken dat ze op een dag niet meer worden nagekeken door die leuke man op straat. We kunnen er niet omheen: de manier waarop anderen naar ons kijken verandert als je wat ouder wordt. Je maakt niet meer de impact die je eigenlijk wilt, en die je gewend bent. Dat voel je. Dat doet pijn. Waar komt dit fenomeen nu eigenlijk vandaan?

dr-helga-van-den-elzen-3

 

 

"Mijn gezicht heeft niet door dat ik nog niet met pensioen wil"

 

 



De impact die we hebben op anderen wordt voor een groot deel bepaald door het onbewuste deel van het brein van de waarnemer. Een belangrijk deel van ons brein functioneert nog hetzelfde als miljoenen jaren geleden, toen de voorloper van de huidige mens - de mensachtigen - leefden als jagers en verzamelaars. Destijds moesten we, om te overleven, in minder dan een seconde beoordelen of datgene wat wij tegenkwamen ons welgezind of vijandig was; dat kon het verschil zijn tussen leven en dood. Ook het vinden en kiezen van een geschikte levenspartner deden we op basis van uiterlijke kenmerken. Het was een kwestie van 'geschikt' of 'ongeschikt' en de kenmerken behorend bij 'geschikt' zijn we mooi gaan vinden. Een van die kenmerken is het jong zijn.

De drijfveer tot het in stand houden van de soort zit diep in ons verankerd. Iemand met een jeugdig uiterlijk straalt gezondheid en vruchtbaarheid uit, daarom is ‘jong’ simpelweg als voorkeur in ons brein geprogrammeerd. En zo werkt de software van ons brein anno 2014 nog steeds, zoals onderzoekers van Harvard University hebben blootgelegd. Al willen we het niet, het zit zo diep begraven in ons onbewuste, dat we niet eens weten dat we een voorkeur hebben voor jong boven oud, zelfs als we zelf oud zijn.

Een paar generaties terug was het al heel wat als je je veertigste verjaardag haalde. Nu onze levensverwachting is verdubbeld, is het eigenlijk ook hoog tijd dat ons brein een software-update krijgt, zodat de tekenen van ouder worden door onze breinen gezien worden voor wat ze zijn: kenmerken van kennis, ervaring en wijsheid. Want het blijkt echt waar te zijn: oudere mensen zijn gelukkiger dan jonge mensen (bekijk deze opbeurende TED Talk van Laura Carstensen maar eens).

Tot die software-update er is (als ‘ie er al ooit komt), kunnen we het oerbrein bij de neus nemen en een jeugdige uitstraling creëren met injectables. Gewoon, omdat het kan. Omdat je de impact wil hebben die past bij hoe je je voelt. Het leven is zoveel prettiger als anderen ons, al dan niet onbewust, zien zoals we onszelf zien en ons op de waarden schatten die we hebben: wijzer, slimmer en gelukkiger.

Wat betreft mijn energieke, roodharige zakenvrouw; ik kon voor haar het tij keren. Niet door al haar rimpels weg te halen, maar vooral door de vorm van haar gezicht jeugdiger te maken en balans aan te brengen in haar mimiek. Met wat botox en fillers op een aantal strategische plaatsen had ze weer de uitstraling die bij haar gevoel klopte. De volgende keer dat ik haar zag, vertelde ze me dat ze weer de impact op haar omgeving had die ze wilde. Tot haar grote vreugde. En die van mij.

Ook interessant
Dokter Helga over age management op Gezondheidsradio

Wij helpen je in elke situatie grip te krijgen op de impact die je maakt!

Bel ons op 035 699 15 15 of